Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) Nedir?
AAÜT, avukatların hukuki yardımları karşılığında alabilecekleri en az ücret tutarını belirleyen resmi bir tarifedir. Türkiye Barolar Birliği tarafından hazırlanır ve Adalet Bakanlığı onayı ile Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girer.
Hesaplama Türleri
Maktu Ücret (Sabit)
Konusu para ile ölçülemeyen davalarda (örn: Boşanma, Ceza davaları) veya belirli bir iş için (örn: İhtarname çekmek) belirlenen sabit ücrettir. Dava değeri ne olursa olsun tarife sabittir.
Nispi Ücret (Oransal)
Konusu para olan veya para ile ölçülebilen davalarda (örn: Alacak davası, Tapu iptal tescil), dava değerinin belirli bir yüzdesi olarak hesaplanır. Değer arttıkça oran (%) kademeli olarak düşer (Ters orantı).
Nispi Ücrette "Maktunun Altına Düşmez" Kuralı
Nispi ücretin hesaplanan tutarı, o iş için belirlenen maktu asgari ücretin altında kaldığında nispi yerine maktu tutar uygulanır. Bu kural, küçük dava değerlerinde bile avukatın bir asgari ücret güvencesine sahip olmasını sağlar; doğru hesap için her zaman iki hesap birlikte değerştirilir.
2026 Tarifesi ve KDV
Hesaplanan vekalet ücretine kural olarak %20 KDV eklenir. Ancak bazı durumlarda (örn: Tüketici Mahkemeleri'nde görülen bazı uyuşmazlıklar) farklı oranlar uygulanabilir. Bu araç varsayılan olarak %20 KDV ile hesaplama yapar; güncel KDV oranını ve özel durumları resmi mevzuattan teyit edin.
Sık Sorulan Sorular
Maktu ve nispi vekalet ücreti arasındaki fark nedir?
Maktu ücret, konusu para ile ölçülemeyen davalarda (örneğin boşanma veya ceza davaları) ya da belirli bir hukuki işte (ihtarname çekmek, sözleşme incelemek gibi) uygulanan sabit tarife tutarıdır; dava değeri ne olursa olsun değişmez. Nispi ücret ise konusu para ile ölçülebilen davalarda (alacak, tazminat, tapu iptal ve tescil) dava değerinin tarife dilimlerine göre kademeli yüzdesi olarak hesaplanır ve değer arttıkça uygulanan oran düşer.
Nispi vekalet ücreti nasıl hesaplanır?
Nispi ücret, dava değerinin tarifede yer alan dilimlere bölünmesi ve her dilim için o dilime özgü oranın uygulanmasıyla bulunur; her dilimden hesaplanan tutarlar toplanır. Bu kademeli (dilimli) sistemde dava değeri arttıkça marjinal oran düştüğü için yüksek değerli davalarda yüzde daha küçük olur. Güncel dilim ve oranlar her yıl Resmi Gazete'de yayımlanan AAÜT'den alınır; bu nedenle kesin sonuç için yürürlükteki tarife teyit edilmelidir.
"Nispi ücret maktu ücretin altına düşemez" kuralı ne demektir?
Bu kurala göre nispi ücretin hesap sonucu, ilgili hukuki iş için öngörülen maktu asgari ücretin altında kaldığında nispi tutar değil maktu tutar uygulanır. Böylece düşük dava değerlerinde bile avukatın asgari bir ücret güvencesi altında kalması amaçlanır. Doğru hesap için her zaman hem nispi sonuç hem de ilgili maktu taban tutar birlikte değerlendirilmelidir.
Hesaplanan vekalet ücretine KDV eklenir mi?
Hesaplanan vekalet ücretine kural olarak %20 oranında KDV ayrıca eklenir. Ancak bazı özel durumlarda farklı oran veya istisna uygulanabilir; örneğin tüketici mahkemelerinde görülen belirli uyuşmazlıklarda farklı bir KDV muamelesi söz konusu olabilmektedir. Bu hesaplama aracı varsayılan olarak %20 KDV ile çalışır; özel durumlar için güncel KDV mevzuatını teyit edin.
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) kim tarafından belirlenir ve ne zaman yürürlüğe girer?
AAÜT, Türkiye Barolar Birliği (TBB) tarafından hazırlanır ve Adalet Bakanlığı'nın onayı ile Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girer. Tarife genellikle her takvim yılı için yenilenir ve yayım tarihinden itibaren tüm hukuki yardımlarda uygulanır; geçmiş döneme ait işlemlerde ise ilgili tarihteki yürürlükteki tarife esas alınır.
Davayı kaybeden taraf karşı tarafın vekalet ücretini öder mi?
Hukuk Muhakemeleri Kanunu'na göre davada haksız çıkan tarafa yargılama giderleri ile karşı tarafın vekalet ücreti yüklenir. Bu, mahkemece takdir edilen "avukatlık ücreti"dir ve davacının kendi avukatıyla yaptığı ücret sözleşmesinden bağımsızdır; AAÜT burada alt sınır olarak görev yapar. Arabuluculuk ve uzlaşma gibi alternatif çözüm yollarında ise ücret farklı şekilde takdir edilir.
Vekalet Sözleşmesi Hazırlayın
Hesapladığınız vekalet ücretine uygun, yasal haklarınızı koruyan profesyonel bir avukatlık sözleşmesi oluşturun.
Sözleşme Taslağı OluşturKonuyu derinlemesine öğrenin:
Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT) Hesaplama Rehberi →Bu içerik SmartHukuk editöryal ekibi tarafından hazırlanmıştır ve genel bilgilendirme amaçlıdır; hukuki tavsiye niteliği taşımaz. AAÜT maktu tutarları, nispi dilim oranları, KDV oranı ve mevzuat zamanla değişebilir; resmi işlem öncesi güncel mevzuatı 1136 sayılı Avukatlık Kanunu, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu ve Türkiye Barolar Birliği'nin güncel AAÜT kararından teyit edip yetkili bir avukata danışın.